Hoe kom ik van een bacteriële infectie af?

Straat Weerbaarheidstrainer Jacky 6 mei 2026 0

Bacteriën zijn organismen die uit slechts een enkele cel bestaan en onder de microscoop zichtbaar zijn als kleine staafjes (bacillen), bolletjes (kokken), spiraaltjes (spirillen) enz. Wanneer onze weerstand verstoord is, hebben bacteriën en virussen kans om ons lichaam binnen te dringen en een infectie te veroorzaken. Een infectie is een aandoening die wordt veroorzaakt door een micro-organisme, een voor het blote oog onzichtbaar organisme.

Bacteriën zitten eigenlijk overal;
Op en in ons lichaam leven miljoenen bacteriën;
Bacteriën kunnen zelfstandig leven en zich vermenigvuldigen;
Veel bacteriën zijn onschadelijk of zelfs nuttig, maar sommige kunnen een infectie veroorzaken.

Ons natuurlijk afweersysteem beschermt ons doorgaans tegen schadelijke bacteriën. Een bacteriële infectie is een aandoening die ontstaat wanneer schadelijke bacteriën het lichaam binnendringen en zich vermenigvuldigen, wat leidt tot klachten zoals koorts, pijn en algehele malaise. Er zijn veel soorten bacteriën en ze hebben elk verschillende effecten op het lichaam, afhankelijk van hoe je wordt blootgesteld en welk lichaamsdeel geïnfecteerd wordt. Ze kunnen overal in of op het lichaam voorkomen, met symptomen die vaak op één specifieke plek (zoals longen, blaas of huid) zitten en verergeren. Behandeling bestaat vaak uit antibiotica, al genezen sommige infecties vanzelf.

Wat is een bacteriële infectie?

Oorzaak: Eencellige organismen (bacteriën) die het lichaam binnendringen en zich vermenigvuldigen;
Locatie: Bacteriële infecties kunnen overal in of op het lichaam voorkomen, waaronder de luchtwegen, urinewegen, huid, of intern (zoals in de bloedbaan of organen);
Symptomen: Veelvoorkomende signalen zijn roodheid, zwelling, pijn, koorts en zich ziek voelen;
Diagnose: Alleen een arts kan met zekerheid vaststellen of een ontsteking door een bacterie wordt veroorzaakt, vaak in tegenstelling tot een virus;
Behandeling: Bij ernstige of aanhoudende infecties worden bacteriën gedood met antibiotica.

Voorbeelden van een bacteriële infectie zijn een bacteriële verkoudheid, roodvonk, tetanus, miltvuur, maar ook een steenpuist:

Luchtwegen: Longontsteking, middenoorontsteking, en sinusitis;
Urinewegen: Blaasontsteking (veroorzaakt door bijvoorbeeld E. coli);
Huid: Krentenbaard (impetigo);
Spijsvertering: Voedselvergiftiging (salmonella) of maagzweren (Helicobacter pylori);
Inwendig: Bacteriële endocarditis (hartklepontsteking).

Kenmerken van een bacteriële infectie:

Klachten houden langer aan of worden erger;
Vaak één duidelijke plek met klachten (bijvoorbeeld alleen de blaas of longen);
Soms hoge koorts;
Je echt ziek voelen.

Let op: deze kenmerken zijn niet bepalend. Over het algemeen is het eigen verdedigingssysteem in het lichaam dé manier om zowel een virale als een bacteriële infectie te bestrijden. Alleen een arts kan beoordelen of het om een bacterie gaat. Sommige bacteriële infecties genezen vanzelf. Als je eigen lichaam de bacterie niet kan stoppen kan je huisarts je antibiotica voorschrijven. Antibiotica doden bacteriën of remmen hun groei.

Neem contact op met de huisarts bij:

Klachten die langer dan 7–10 dagen aanhouden;
Hoge koorts die niet zakt;
Benauwdheid of pijn bij ademhalen;
Ernstige ziekteverschijnselen;
Twijfel of zorgen over uw klachten.

Dit is geen zelfzorgindicatie. Raadpleeg bij twijfel altijd een medisch deskundige. De huisarts kan beoordelen of verder onderzoek of behandeling nodig is.

Als een bacteriële infectie aan de basis ligt, wordt een behandeling met antibiotica opgestart. Als antibiotica niet meer werken, kan een infectie lastig te behandelen zijn. Volgens de medische richtlijnen worden antibiotica alleen gebruikt als:

De infectie ernstig is;
Er een verhoogd risico op complicaties bestaat;
Het lichaam de infectie niet zelf aankan.

Onnodig gebruik van antibiotica kan leiden tot resistentie: bacteriën worden ongevoelig voor antibiotica, waardoor infecties in de toekomst moeilijker te behandelen zijn.

Synoniemen of gerelateerde termen:

Bacteriële ontsteking;
Bacteriële infectieziekte;
Bacteriële kolonisatie (wanneer bacteriën aanwezig zijn zonder direct ziekte te veroorzaken);
Soms ook aangeduid met de specifieke locatie, zoals “bacteriële huidinfectie”.

Let op: In tegenstelling tot virusinfecties, werken antibiotica alleen tegen bacteriële infecties.

Herstel na een bacteriële infectie:

Varieert van enkele dagen tot maanden, afhankelijk van de ernst en het type infectie;
Het lichaam heeft tijd nodig om te genezen na een antibioticakuur, wat gepaard kan gaan met vermoeidheid;
Ondersteun het herstel door voldoende rust, het eten van vezelrijke en gefermenteerde voeding om de darmflora te herstellen en lichte activiteiten.

Het verschil tussen een virusinfectie en een bacteriële infectie is niet altijd direct te zien. Veel voorkomende klachten zoals verkoudheid en griep worden veroorzaakt door virussen en genezen meestal vanzelf. Antibiotica zijn dan niet nodig en werken ook niet. Door klachten goed uit te zieken, eventueel een zelfzorgmiddel te gebruiken om de klachten te verlichten en niet onnodig antibiotica te gebruiken, help je niet alleen jezelf, maar help je ook mee aan het behoud van werkzame antibiotica in de toekomst. Met een goede weerstand loop je de minste kans om een bacteriële of virusinfectie op te lopen. Gezond eten en veel bewegen is daarbij belangrijk.

Wat betekent algehele malaise? Komt ouderdom met gebreken? Waarom is hulp vragen zo moeilijk? Waarom ben ik de ene keer fitter dan de andere keer? Wat betekent alles doet pijn? ;Waarom sta ik altijd moe op? Hoeveel uur slaap heb ik nodig? Zijn vitaal en fit zijn hetzelfde? Heeft leefstijl invloed op je mentale en fysieke gezondheid? Heeft het doen aan fitness op hoge(re) leeftijd voordelen? Fit worden zonder sporten, hoe doe je dat? Genieten van het leven. Hoe doe je dat? We willen allemaal fit zijn, maar waarom? ;Is acceptatie een ongoing proces? Wat is ergens mee moeten dealen? Waarom is rust nemen belangrijk? Wat is mijn gemoedstoestand? Heeft leefstijl invloed op je mentale en fysieke gezondheid? Waarom zou ik mijn levensstijl omgooien?