Wat betekent gelaagde waarheid?
Heeft de waarheid meerdere lagen? En wie verkondigt dé waarheid? Een samenleving kan niet zonder instanties die aan waarheidsvinding doen. Als je naar alle redelijkheid en billijkheid terugkijkt in de tijd, dan leek het bijna te mooi om waar te zijn. De burger die via internet, beter dan ooit tevoren, uitermate goed geinformeerd zou zijn wat er ook waar en hoe ter wereld gebeurt. Maar ook zelf verslag kunnen doen, meningen kunnen schrijven en delen via bijvoorbeeld sociale media, waardoor er meer openheid en verbondenheid zou ontstaan op een democratische manier. We zijn nu weer oneindig veel leermomenten verder en zij we er vooral achter gekomen dat verspreiding van nepnieuws orde van de dag is geworden, maar ook zeker een politiek issue is geworden, met allerlei soorten en maten van filterbubbels. Een journalist kan wel gewetensvol garanderen dat hij of zij de waarheid schrijft, maar kan nooit met droge ogen beweren dat dit de gehele naakte waarheid is.
Vragen die je zou kunnen stellen:
- Moeten journalisten alles publiceren?
- Is het noodzakelijk dat ‘het publiek’ álles te weten komt?
- Moet je de waarheid af en toe toedekken om grootste paniek te voorkomen?
- Mag een krant mensen tegen zichzelf in bescherming nemen?
- Bestaan er feiten, of moet de waarheid worden gedestilleerd uit een enorme brij meningen die op hun beurt ook weer meningen oproepen?
- Zit bij een “gelaagde waarheid” de waarheid in de onderste laag? De laag die we ook wel de laag van de leugen noemen?
- Is waarheid subjectief, afhankelijk van individuele perspectieven en ervaringen, of is het objectief, gebaseerd op onveranderlijke feiten en waarnemingen?
- Bestaat de waarheid eigenlijk wel? Of is het vandaag de dag alleen nog maar de perceptie van de waarheid?
We worden dagelijks gebombardeerd met nieuws en funfacts. We leven in een tijd waarin de wereld zich onafgebroken aan ons opdringt met allerlei soorten en maten van feeds, nieuwsalerts, podcasts, meningen en beelden die elkaar verdringen. Ons verlangen om op de hoogte te zijn wordt van alle kanten bevredigd, maar feiten, emoties en fictie lopen daarbij veel door elkaar.
Wat betekent ergens geen actieve herinnering aan hebben? Wat is selectieve verontwaardiging? Wat is beeldvorming? Wat is valse sympathie? Wat is toxic positivity? Wat betekent excessief geweld? Wanneer er sprake van noodweerexces? Wat is buitenproportioneel geweld? Hoe herken je buitenproportioneel geweld? Wat is een wapenembargo? Wat betekent oorlogshitserij? Wat is de link tussen oorlog en sadisme? Is Nederland klaar voor oorlog? Wat is een gezagscrisis? Wat is een oproep tot geweld? Wat is het recht op vrijheid van meningsuiting? Kan iemand je ook met vriendelijke woorden onder druk zetten? Wat betekent verhuftering? Wat is een wanhoopsdaad? Wat is volkswoede? Hoe is het gesteld met het vertrouwen van de burgers in de Nederlandse overheid? Wat is het verschil tussen intentie en gedrag? Wat betekent humble bragging? Waarom geloven we liever een goed vertelde leugen dan een slecht vertelde waarheid? Waarom praten KNIL militairen niet over vroeger? Wie was klokkenluider Joop Hueting? Hoe is het gesteld met het vertrouwen van de burgers in de Nederlandse overheid? Is het liegen, bedriegen, oppoetsen en aandikken van je cv als staatssecretaris, een wijs besluit? Wat wordt bedoeld als je als reactie krijgt ‘Ik hoor het u zeggen’? Wat is demagogie? Wat betekent verhuftering? Wat is schijnparticipatie? Wat is loochening? Wat betekent zwijgrecht? Maak je jezelf verdacht door je te beroepen op je zwijgrecht?