Is een (VCP) VertrouwensContactPersoon bij een sportvereniging verplicht?

Een veilige sportomgeving begint bij weten waar je terechtkunt. De vertrouwenscontactpersoon (VCP) is het laagdrempelige aanspreekpunt binnen de club voor iedereen (sporters, ouders, trainers én bestuur) met vragen, zorgen of meldingen over grensoverschrijdend gedrag – zoals pesten, intimidatie, agressie of discriminatie. De VCP is belangrijk wanneer er iets speelt én om te zorgen dat iedereen zich welkom en veilig voelt en blijft voelen. Landelijk gezien is het aanstellen van een VCP voor een sportvereniging nog niet wettelijk verplicht, maar vanuit sportkoepel NOC*NSF en veel gemeenten en sportbonden wordt het wel sterk aangeraden en is het inmiddels vaak een harde voorwaarde om aangesloten te blijven.

De status rondom deze verplichting is als volgt verdeeld:

• Vanuit NOC*NSF: Het hebben van een VCP is een onderdeel van het algemene beleid rondom een sociaal veilige sportcultuur. Hoewel het niet direct onder een landelijke sportwet valt, stellen veel sportbonden het aanstellen van een VCP inmiddels verplicht via hun eigen reglementen;
• Vanuit Gemeenten & Lokale Sportakkoorden: Steeds meer gemeenten stellen de inzet van een VCP (naast een Verklaring Omtrent het Gedrag voor vrijwilligers en een ondertekende gedragscode) per direct of op zeer korte termijn verplicht als zij gemeentelijke subsidies of accommodaties verstrekken aan sportclubs.
• Wettelijke ontwikkeling: Het is goed om te weten dat er in Den Haag al langer wordt gewerkt aan een landelijke wet die een vertrouwenspersoon verplicht stelt voor iedere organisatie vanaf 10 personen.

Een VCP zorgt ervoor dat iedereen op de sportclub met vragen, zorgen of mogelijke meldingen weet bij wie ze moeten zijn en wat de mogelijke vervolgstappen zouden kunnen zijn. Een VCP kan bijvoorbeeld helpen bij incidenten die gaan over grensoverschrijdend gedrag, zoals pesten, intimidatie, agressie en discriminatie. Ook helpt een VCP de club bij preventie van grensoverschrijdend gedrag en de implementatie van bijvoorbeeld de gedragscode. VCP’ers zijn geen hulpverleners of onderzoekers. Zij voeren geen waarheidsbevinding uit en kunnen geen volledige geheimhouding garanderen. In uitzonderlijke gevallen, zoals bij direct gevaar, kan vertrouwelijkheid worden doorbroken. Een onmisbare schakel dus voor het opvolgen én voorkomen van grensoverschrijdend gedrag.

Heeft jouw vereniging nog geen VCP en wil jij deze rol op je nemen, of ken je iemand die hier geschikt voor is? Geef het aan bij jouw vereniging en volg de scholing. Na de scholing mag je aan de slag als VCP en voldoet jouw vereniging aan deze basisvoorwaarde.

Geen VCP bij jouw vereniging beschikbaar! En nu? Is het melden van grensoverschrijdend gedrag in het jaarverslag van een sportvereniging wettelijk verplicht? Wanneer ga je te ver en waar ligt de grens? Wat is vooringenomenheid? Wat is een VCP? Waarom is de sociale veiligheid bij veel sportverenigingen niet op orde? Wat zijn de 4 V’s voor veiligheid? Wat is sociale veiligheid? Wat is het verschil tussen een melding en een klacht inzake ongewenst gedrag? Wat is het verschil tussen intentie en gedrag? Wat verstaan we onder grensoverschrijdend gedrag? Wat is discriminatie? Wat is Centrum Veilige Sport Nederland? Wat is NOCNSF? Hoe ga je om met de AVG? Wat is een VOG? Wat is een API? Wat is een VPI? Wat is een agressiecoach? Wat is een agressieprotocol? Wat is een ordegesprek? Wat doet de Dopingautoriteit? Wat is discriminatie? Wat verstaan we onder pesten? Wat is een anti-pestprotocol? Ik voel me onveilig. En nu? Wat is uitgestelde teleurstelling? Hoe belangrijk is rechterlijke overtuiging? Wat betekent proceshouding? Wat is een ordegesprek? Wat kun je met een stopgesprek? Hoe kun je jezelf als trainer of coach beschermen tegen ongewenst en grensoverschrijdend gedrag?