Hoe en wanneer weet je dat je iets uit je verleden hebt verwerkt?

Een verliessituatie verandert hoe je je voelt, hoe je denkt en handelt. Reageer je soms ineens heftig op iets kleins? Deze reactie is normaal, en gaat meestal langzaam aan wel over. Ontdek wat triggers zijn, hoe ze ontstaan na een nare gebeurtenis en waarom je lichaam zo reageert. Hoe weet je of je iets verwerkt hebt? Anders gezegd en geschreven: de werking van verwerking. Onverwerkte zaken vanuit je verleden komen doorgaans vanzelf naar de oppervlakte. Op dat moment mag je het (h)erkennen, uiten, verwerken en loslaten. Je hebt een ingrijpende gebeurtenis of emotie verwerkt wanneer je eraan kunt terugdenken zonder dat je lichaam of geest in de stress schiet. De scherpe, pijnlijke lading is weg. Je herinnert je wat er is gebeurd, maar het beheerst je dagelijks leven niet meer.

Tekenen dat je iets hebt verwerkt:

• Rust in het lichaam: Je hartslag blijft rustig en je krijgt geen knoop in je maag als je aan de situatie denkt;
• Geen paniek bij een herinnering: De herinnering komt soms op, maar voelt neutraal of als een afgesloten hoofdstuk uit het verleden;
• Geen extreme neiging tot vermijden: Je hoeft er niet meer voor weg te lopen of er koste wat het kost niet over te praten;
• Ruimte voor relativeren: Je kunt het verhaal vertellen zonder meteen boos, heel verdrietig of heel angstig te worden.

We verlangen naar verlossing van dat wat ons bezet, dat wat onze nachten ondraaglijk maakt en ons overdag belemmert. We willen weer kunnen ademen, ontspannen en niet langer het gevoel hebben dat ons hart in een bankschroef zit. 

Tekenen dat het nog niet is verwerkt. Je hebt eigenlijk weinig behoefte om met anderen over de gebeurtenis te praten. Je ontkent dat er iets is veranderd en wil de situatie niet onder ogen zien. Je probeert gedachten aan de gebeurtenis te negeren. Ook heb je minder interesse in de dingen die je normaal wel interesseren. Anderen kunnen denken dat het beter met je gaat doordat je je emoties niet laat zien. Het zijn tekenen dat je lichaam en geest nog vechten met een oude wond. Je denkt veel na over de situatie. Je vraagt jezelf af wat er is gebeurd en waarom. Of hoe je zou reageren als het je weer zou overkomen. Door bewust te worden van deze signalen, zet je de eerste stap richting heling.

• Snelle emotionele reacties: Je reageert ineens heel fel of boos op iets onschuldigs (een trigger);
• Lichamelijke spanning: Je merkt dat je snel moe bent, slecht slaapt of vaak vastzit in je nek, keel of borst;
• Blijvend piekeren: De gedachten blijven in een kringetje rondgaan zonder dat het oplost;
• Moeite met het toelaten van positieve veranderingen;
• Een sterke drang naar controle;
• Bang om te falen;
• Concentratieproblemen;
• Moeite met hulp vragen;
• Een laag zelfbeeld;
• Heftige reacties naar jezelf of anderen;
• Mentale klachten zonder duidelijke oorzaak. 

Verwerking begint bij het erkennen van onze emoties en gevoelens. Als je je vervolgens afvraagt of je het ook compleet hebt verwerkt, dan is de volgende stap: je bewust worden van hoe je er naar handelt.

Een onverwerkte nare gebeurtenis kan een last zijn die je onbewust met je meedraagt. Ieder pijnlijk verlies kan rouw veroorzaken: de dood van een partner, een familielid of een dierbare naaste, maar ook een echtscheiding, het einde van een liefde of belangrijke vriendschap kunnen leiden tot rouw. We weten het wel, maar tegelijkertijd blijft rouw onderbelicht en ondergewaardeerd in onze gehaaste, op geluk en voorspoed gefocuste samenleving. Zodra het onszelf overkomt, ontdekken we pas hoe weinig we weten.

Des te harder we proberen in te grijpen in onze emoties, des te langer ze duren en heftiger ze worden.

Een onverwerkte nare gebeurtenis is een persoonlijke ervaring, wat betekent dat iets traumatisch voor jou kan zijn, terwijl het dat niet per se voor iemand anders hoeft te zijn. Dit hangt af van je persoonlijkheid en eerdere ervaringen. Het is van belang om te begrijpen dat er geen universele manier is om een onverwerkte nare gebeurtenis te verwerken, omdat trauma van persoon tot persoon verschilt.

Verwerking betekent dat je eraan terug kunt denken zonder te bevriezen en zonder overstroomt te raken door heftige emoties. Het betekent dat je niet langer elke situatie die op het gebeurde lijkt, hoeft te vermijden of in doodsangst doorstaat en dat je niet langer het gebeurde geheim hoeft te houden of je emoties hoeft te ontkennen.

Waarom wil ik altijd maar bezig zijn? Wat is de oorzaak van onrust bij het alleen zijn? Kun je een oorlogstrauma doorgeven? Hoe kun je een pijnlijke situatie achter je laten? Wat wordt er bedoeld met de opmerking, je moet het een plekje geven? Wat betekent mentale vorming? Wat is oud zeer? Hoe win je van pijn? Hoe vecht je tegen pijn zonder strijd? Wat betekent pijn leren dragen? Wat is een hoge pijngrens? Kun je jezelf kunt beschermen tegen stress? Hoe leer je omgaan met negatieve emoties? Hoort falen bij het leven? Wat is breinvriendelijke feedback? Wat zijn onzichtbare littekens? Kun je een oorlogstrauma doorgeven? Wat betekent stoom afblazen? Waarom kan ik niet huilen? Wat betekent als iets onder je huid kruipt? Wat betekent rouwtherapie? Kun je gevoelens meten? Wat is en wie krijgen PTSS? Kun je je brein herprogrammeren? Waarom is hulp vragen zo moeilijk? Wat is de cirkel van invloed? Wat te doen bij een paniekaanval? Wat te doen met de opgekropte frustraties? Hoe zit het met opgekropte woede? Je kent altijd wel personen die veel klagen. Waarom doen ze dat? Wat betekent de lat voor jezelf (te) hoog leggen? Hoe word je het negatieve stemmetje in je hoofd de baas? Te veel van jezelf vragen! Waarom ben ik zo streng voor mezelf?