Waarom zou je minder je telefoon moeten gebruiken?

Onze telefoon (lees: smartphone) is een wonderlijk apparaat! Voor velen van ons is de telefoon een vorm van vrijheid geworden. Zeker in deze levensfase, waarin we actief willen blijven, verbonden willen zijn en nieuwsgierig naar de wereld. We kunnen ermee navigeren, fotograferen, betalen, lezen, leren, contact houden, muziek herkennen en een vergeten naam binnen drie seconden opzoeken. En dat is niet zo vreemd, want steeds meer zaken in ons leven spelen zich op dat apparaatje af. Ons sociale leven, agenda, ontspanning, informatie, noem maar op. Je pakt even je telefoon om iets snel te checken. Voor je het weet ben je aan het scrollen, terwijl je dat eigenlijk niet wilt. Herkenbaar? Je bent zeker niet de enige. Dit kost je niet alleen tijd. Veel schermtijd heeft ook invloed op je sociale contacten, je lichaam én je stressniveau.

Toch is het niet verkeerd om je smartphone af en toe even te laten voor wat het is.

We kennen het allemaal. Je zit aan tafel met vrienden, kinderen, kleinkinderen of oude collega’s. Er wordt gelachen, iemand vertelt een verhaal, de wijn wordt bijgeschonken. En dan licht er ergens een scherm op. Eén blik. Heel even maar. Toch verandert er iets. De aandacht verschuift. Niet groots, niet dramatisch, maar subtiel. Alsof er ineens een extra gast aan tafel zit: klein, glanzend en behoorlijk aanwezig.

Kernboodschappen:

• Smartphones gebruiken psychologische trucjes zoals eindeloos scrollen, kleine beloningen en meldingen. Hierdoor grijp je onbewust naar je telefoon;
• Meldingen, apps en sociale media veroorzaken een voortdurende stroom van prikkels die zorgen voor meer stress;
• Veel schermtijd wordt in verband gebracht met verslechterde slaap, verminderde focus en kan nek-, schouder- en oogklachten veroorzaken;
• Langdurig intensief gebruik wordt in verband gebracht met onder andere angst, somberheid, slaapstoornissen en concentratieproblemen.

Het lastige van een telefoonverslaving is dat er geen richtlijnen zijn die aangeven wanneer je verslaafd bent. Uit onderzoek is gebleken dat personen tussen de 18 en de 34 jaar gemiddeld elke 9 minuten en 50 seconden op hun telefoon kijken. Als je uitgaat van een gemiddelde slaapduur van 7,5 uur per dag, betekent dit dat je zo’n 100 keer per dag je telefoon checkt. Ook volwassenen zijn niet goed in staat om weerstand te bieden tegen de verleidingen van een telefoon.

Maar diezelfde telefoon heeft ook een schaduwkant. Niet omdat technologie slecht is. Wel omdat aandacht kwetsbaar is.

• Je bent meer betrokken bij gesprekken;
• Om je verslaving te doorbreken;
• Om afleiding te verminderen;
• Om meer vrije tijd te creëren;
• Om je hersens af en toe eens te kraken;
• Om werk en privé beter te scheiden;
• Minder drama;
• Om je aandachtsspanne te verlengen.

Als je je lusteloos voelt en even niet weet wat je met jezelf aan moet, leg je telefoon dan aan de kant. Meldingen en blauw licht kunnen stress verhogen en slaap verstoren, maar kleine aanpassingen zoals meldingen uitzetten helpen al om dit te verminderen. Onderzoek toont aan dat onze telefoon juist verveling bij ons oproept. Sterker nog: het weerhoudt ons ervan om er juist constructief mee om te gaan. Natuurlijk zijn er altijd uitzonderingen waarbij je ’s avonds of in het weekend bereikbaar moet zijn, maar zorg dat het geen regel wordt.

Je telefoon kan ontzettend handig zijn. Tegelijkertijd kan het ongemerkt zorgen voor meer stress en andere gezondheidsnadelen. Je telefoon is zo ontworpen dat je er steeds weer naar grijpt. Je brein reageert op prikkels en beloningen, waardoor het je telefoon pakken een gewoonte wordt.

In onze samenleving lijkt het normaal om altijd online te zijn, maar dat is het niet! Veel schermtijd beïnvloedt niet alleen jou, maar ook je directe omgeving. Als je constant op je telefoon kijkt, lijkt het alsof dit normaal is. Zo neemt iedereen het sneller over en blijft dit normaal in onze samenleving. Soms begint echte verbinding met een klein gebaar: je telefoon wegleggen, je hoofd optillen en zeggen: “Vertel eens!” Door zelf bewuster met je telefoon om te gaan, laat je zien dat het anders kan!

Hoe kan ik van mijn verveling afkomen? Wat is zelfsabotage en waarom werk jij jezelf tegen? Wat is drukverslaafd zijn? Wat is sociale druk? Wat betekent de lat voor jezelf (te) hoog leggen? Zelfhaat: haat jij jezelf? Wat het is en hoe werkt dit? Zelfbeoordeling: beoordeel jij jezelf? Wat het is en hoe werkt dit? Zelfbeschuldiging: beschuldig jij jezelf? Wat het is en hoe werkt dit? Welke factoren kunnen je gedrag bepalen? Wat is de cirkel van invloed? Moet je alles geloven wat je denkt? Wat is een energielek? Wat zijn onzichtbare littekens? Wat is levenskunst? Wat kan het risico op suïcidale gedachten vergroten? Wat betekent sociale cohesie? Wat zijn kenmerken van depressiviteit? Je kent altijd wel personen die veel klagen. Waarom doen ze dat? Heb je invloed op je eigen mindset? Wat is veranderingsbereidheid? Waarom wil ik altijd maar bezig zijn? Wat is de oorzaak van onrust bij het alleen zijn? Wat betekent thuiskomen bij jezelf? Wat betekent jezelf zoeken? Wat betekent jezelf tegenkomen? Waarom moet je jezelf niet via andermans ogen beoordelen? Hoe leer je jezelf beter kennen? Meer jezelf zijn. Hoe doe je dat? Wat is een life skills training? Wat betekent als iets onder je huid kruipt? Waarom zou je minder je telefoon moeten gebruiken?